İstanbul Dünya Ticaret Merkezi A2 Blok Kat:3 No: 160 Yeşilköy İstanbul
Bize Ulaşın

Strateji sözcüğü iş dünyasında 20. yüzyıldan itibaren yer almaya başlamıştır. Yönetim biliminde ise strateji, ‘’bir organizasyonun amacına ulaşmak için izleyeceği yollar” anlamında kullanılmaktadır. Strateji; işletmeye yön vermek ve rekabet üstünlüğü sağlamak amacıyla, işletme ve çevresini sürekli analiz ederek uyum sağlayacak amaçların belirlenmesi, faaliyetlerin planlanması ve gerekli araç ve kaynakların yeniden düzenlenmesi sürecidir.

Strateji, bir analiz etme sanatıdır: Bu sanat, bir düşünme yöntemi ve açık bir sistemde faktörler arası mantık ilkeleri ve ilişkileri üzerine kurulmuş, karar verme ve kararlar içindeki engellerin kaldırmasıyla ilgilidir. Aynı zamanda da strateji amaçlara bağlı bir unsurdur; bir kurumun stratejisi, o kurumun genel amaçlarına hizmet eder ve kurum güçlerinin bu amaçlar etrafında toplanmasını sağlar.

Strateji Nedir?

Kurumsal Strateji Nedir?

Kurumsal bir strateji, yönetim kurulu tarafından belirli bir hedefe ulaşmak için yapılan genel bir plandır. Tüm kurumsal hedeflerle uyum içinde olmak, kurumsal kaynaklar içinde uygulanabilir olmak ve daha küçük taktiksel planlarla desteklenmesi ile karakterizedir. Kurumsal stratejilerin geliştirilmesi, yönetimin kilit bir sorumluluğudur. Kurumsal stratejinin amacı önce şirketin belirtilen amacına dayanmalıdır. Şirketin misyonunu genişletebilir ancak genellikle kendisi olmadığı sürece, daraltmaz.

Bir şirket ulusal olabilir ve uluslararası olma misyonunu benimseyebilir. Sonuç olarak şirketler hedeflerine ulaşabilmek amacıyla kurumsal strateji geliştirilir.

Strateji ve Plan

Plan, kuruluşun politikalarına göre oluşturulan ve bütününü ilgilendiren, çeşitli genel hedefleri, ilkeleri içeren ve ana strateji çerçevesinde bunlara ulaşma yolları sürelerini ve kaynaklarını kapsayan belgedir. Kısaca amaca ulaşmak için neyin nasıl yapılacağının kararlaştırılmasıdır.

Plan, stratejinin uygulanma aşamasıdır. Bu anlamda stratejik planlama, örgütlerin çevreleriyle ilişkisidir. Strateji uzun süreli amaçların gerçekleşmesi için genel çerçeveyi çizer, plan ise çizilen çerçeve doğrultusunda belli bir yol çizer. Planda tıpkı strateji gibi belirlenmiş hedeflere ulaşmak her zaman olası değildir. Belirsizlik hali söz konusu olabilmektedir.

Plan ve Planlama: Plan geniş anlamda tutulacak yol ve davranış biçimi olarak tanımlanır. Planlama ise amaçlar ve bu amaçlara ulaşmak için araçların, imkanların seçimi ve belirlenmesi şeklinde tanımlanır. Plan neyin, nasıl, niçin, ne zaman, nerede ve kim tarafından karar verilmesine bağlı olarak şu faydaları sağlamaktadır:

1-Yöneticilerin dikkatini amaç üzerinde çeker.

2-Çabaları ortaklaştırmaya imkân sağlar.

3-Amacın tüm imkanlarla gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğini kontrol eder.

4-Daha akılcı kural ve ilkelerin geliştirilmesini sağlar.

5-Yetki devrini kolaylaştırır.

6-Denetimde kullanılacak standartları ortaya çıkarır.

Bu yararlarından dolayı, kötü planlamalar yapmak bile plansızlıktan iyidir. Eğer bir yol belirlenmemiş ise her yol bize doğru gelecektir. Bu noktada atılan adımların doğruluk payı oldukça düşecektir.

Stratejik Planlama

Bir kuruluşun mevcut durumunu tespit etme, gelecekte olası hedeflerini belirleme ve bu hedeflere ulaşmak için strateji geliştirme ile ölçümleme sürecini ihtiva eden iş disiplinine stratejik planlama denir.  

Genel anlamda Stratejik Planlama bir kurumda görev alan her kademedeki kişinin katılımını ve kurum yöneticisinin tam desteğini içeren sonuç almaya yönelik çabaların bütününü teşkil eder. Bu anlamda paydaşların ihtiyaç ve beklentileri, paydaşlar ve politika yapıcıların kurumun misyonu, hedefleri ve performans ölçümünün belirlenmesinde aktif rol oynamasını ifade eder.

Örgütün ne olduğu, ne yaptığı ve neyi neden yaptığına şekil veren ve yol gösteren temel kararları ve eylemleri üretmek için disipline edilmiş bir çabadır.

Stratejik Planlama; en iyi sonuçları elde etmek için bilgi toplama, stratejik alternatif geliştirme şimdiki kararların gelecekteki çıkarımları üzerine vurgu gerektirir.

Özel sektör kuruluşlarında stratejik planlama uygulamaları 1950’li yıllarda ortaya çıkmıştır. Dünya savaşı sonrasında büyüyen ekonomiler, seri üretim sonucu firmalar, rakipleriyle rekabet edebilmeleri için geleceklerini öngörebilmeleri isteğini artırmıştır. 1960-1970’li yıllarda planlama uygulamaları giderek artmış, planlama örgütün vazgeçilmezleri haline gelmiştir. 1980’li yıllarda ise özel sektörde biçimsel planlamanın yararlılığı tartışılmaya başlanmıştır.

Stratejik planlamaya getirilen eleştiriler nedeniyle toplam kalite yönetimi, dengeli kartlar yöntemi gibi yöntemler stratejik planlamaya alternatif olarak geliştirilmiştir. Birçok eleştiriye rağmen en çok kullanılan kavram, stratejik planlama olmuştur.

Stratejik planlama 1980’li yıllardan sonra ise kamu ve kar amacı gütmeyen kurumlarda kullanılmaya başlanmıştır. Stratejik planlama bir yönetim aracıdır, bir süreçtir. Diğer yönetim araçları gibi, örgütün daha iyi iş yapmasına ve değişen çevre şartlarına uyum göstermesine yardım eder.

Bu çerçevede stratejik planlama:

Sonuçların planlanmasıdır: Girdilere değil, kamu hizmetleri ile elde edilecek sonuçlara odaklıdır.

Değişimin planlanmasıdır: Değişimin istenilen yönde olabilmesini sağlamaya gayret eder ve değişimi destekler. Dinamiktir ve geleceği yönlendirir. Düzenli olarak gözden geçirilmesi ve değişen şartlara göre uyarlanması gerekir.

Gerçekçidir: Arzu edilen ve ulaşılabilir bir geleceği resmeder.

Kaliteli yönetimin aracıdır: Disiplinli ve sistemli bir şekilde, bir kuruluşun kendisini nasıl tanımladığını, neler yaptığını yaptığı şeyleri niçin yaptığını değerlendirmesi, şekillendirmesi ve bunlara rehberlik eden temel kararları ve eylemleri üretmesidir.

Hesap verme sorumluluğuna temel oluşturur: Sonuçların nasıl ve ne ölçüde gerçekleştirildiğinin izlenmesine, değerlendirilmesine ve denetlenmesine temel oluşturur.

Katılımcı bir yaklaşımdır: Stratejik planlama sürecinin kuruluşun en üst düzey yetkilisi tarafından tam olarak desteklenmesi şarttır. Bununla beraber, ilgili tarafların, diğer yetkililerin, idarecilerin ve her düzeydeki personelin katkısı, ortak çabası ve desteği olmaksızın, stratejik planlama başarıya ulaşamaz.

Günü kurtarmaya yönelik değildir: Uzun vadeli bir yaklaşımdır. Bir şablon değildir: Kuruluşların farklı yapı ve ihtiyaçlarına uyarlanabilen esnek bir araçtır.

Salt bir belge değildir: Stratejik planın hazırlanması, gerçekleştirilmesi için yeterli değildir. Planın sahiplenilmesi ve eyleme geçirilmesi gerekir. Asıl olan stratejik plan belgesi değil, stratejik planlama sürecidir. Sadece bütçeye dönük değildir:

Stratejik planlama sürecinde kaynak kısıtları dikkate alınmakla beraber, yıllık bütçe ve kaynak taleplerinin stratejik planları şekillendirmemesi; stratejik planın, bütçeyi yönlendirmesi gerekir. Sonuç olarak bir ülkenin kalkınması ve bir örgütün hızla değişen çevre şartlarına uyum sağlayabilmesi için etkin bir planlamaya ihtiyaç vardır. Ancak böyle anlayışlar sayesinde örgütler geleceği öngörebilir.

Stratejik Planlama Nedir?

Stratejik Planlamanın Kamu İçin Yararları Kısaca:

1-Misyona dayalı kamu yönetimini geliştirecektir.

2- Kurumun iç ve dış çevre değerlendirmesi sayesinde zayıf ve güçlü yönlerini ortaya çıkaracak bu sayede maksimim fayda elde etmeyi amaçlayan yöneticilerin sayısını arttıracaktır.

3-Kurumlar, vizyonları sayesinde geleceği öngörebilen bir nitelik kazanacaklardır.

Stratejik Planlama Bir Kurumun 4 Soruyu Cevaplandırmasına Yardımcı Olur:

1) “Neredeyiz?” kuruluşun faaliyetinin gerçekleştirdiği iç ve dış ortamın kapsamlı bir biçimde incelenmesini ve değerlendirmesini içeren durum analizi yapılarak cevaplandırılır.

2) “Nereye gitmek istiyoruz?’’ kuruluşun misyonunu, vizyonunu kuruluşun faaliyetlerine yön veren ilkeler; ulaşılması için çaba ve eylemlerin yönlendirileceği genel kavramsal sonuçlar olarak tanımlanabilecek amaçlar ve amaçların elde edilmesi için ulaşılması gereken ölçülebilir sonuçlar anlamına gelen hedefler ortaya konularak verilir.

3) “Gitmek istediğimiz yere nasıl ulaşabiliriz?” yani amaç ve hedeflere varmak için hangi yollara başvurmamız gerektiği tartışılır.

4) “Başarımızı nasıl takip eder ve değerlendiririz?” başta belirtilen misyon, vizyon ve bunların somut gösterimi olan amaç ve hedeflere ne ölçüde ulaşılıp ulaşılmadığı araştırılır.

Stratejik Plan Nasıl Yapılır?

Bir stratejik planlama çalışmasını oluşturan aşamalar ve bunların adlandırılması konusunda farklı görüşler vardır. Şirketlerin ya da kurumların sorduğu sorular değişkenlik gösterse de bu soruların yanıtlarına geçmeden önceki ilk aşama, hazırlık aşamasıdır.

Hazırlık aşamasında, örgüt böyle bir çalışma için hazır olup olmadığını belirlemelidir. Örneğin, eğer örgüt bir mali kriz bekliyorsa ya da çevre koşullarında belirsizlik söz konusuysa stratejik planlama süreci başlatmak pek anlamlı olmayacaktır.

Eğer örgütün hazır olduğu sonucuna varılırsa, stratejik planlama çalışmasını başlatmadan önce, süreç içinde hangi konuların ele alınacağı, kimlerin hangi işleri üstleneceği, sağlıklı karar vermek için gerekli hangi bilgilerin toplanacağı kararlaştırılmalıdır. Bu çerçevede örgütün bir profilinin çıkarılması ve bir planlama komitesinin kurulması da gerekecektir. Bu çalışmalar sonucunda ortaya bir iş planı çıkacaktır.

Bir stratejik planlama çalışmasının ilk aşamasında “neredeyiz?” sorusunun yanıtı aranır. “Durum analizi” olarak da adlandırılan bu aşamada, kuruluşun içinde bulunduğu koşulların gerçekçi bir saptaması gerçekleştirilir. Bu saptama kuruluşun kaynaklarını, yönetim yapısını, paydaşlarını, içinde faaliyet gösterdiği hukuksal ve yönetsel çerçeveyi, yerel, ulusal, bazen de uluslararası durum ve gelişmeleri kapsar.

Bunlardan kaynak analizi, kuruluşun mali ve maddi kaynaklarının yanı sıra çalışanlarını, kuruluşun toplumdaki bilinirliği ve saygınlığı gibi maddi olmayan kaynaklarını da içerir. Kuruluşun hedef kitlesinin yanında üyelerini ve gönüllülerini de kapsayan paydaşlar analizinde, kuruluşun amaçlarına ulaşma çabasında paydaşların oynayacağı olumlu ya da olumsuz rol araştırılır. Bu aşama sonucunda kuruluşun güçlü ve zayıf yönlerini, karşı karşıya olduğu fırsat ve tehditleri ortaya koyan bir “durum raporu” hazırlanır.

Böylece, örgütün karşı karşıya olduğu ve stratejik planın dikkate alması gereken kritik konular belirlenmiş olur. Mali kaynak sağlanması, yeni program fırsatları, değişen yasal düzenlemeler ya da hedef kitlenin gereksinimlerindeki değişiklikler bu tür kritik konular arasında yer ala-bilir. Önemli olan bunların en önemlilerini seçmektir. Planlama komitesinin stratejik planın kapsayacağı 5-10 konuyu belirlemesi gerekir. Bu aşamanın çıktısı, karar verme sürecine temel oluşturacak bir veri tabanı ile örgütün ele almak zorunda olduğu en önemli konuları içeren bir liste olacaktır.

İkinci aşamada, “nereye varmak istiyoruz?” ya da ‘’nerede olmak istiyoruz?’’ sorusunun yanıtı araştırılır. Örgütün misyon ve vizyonu ile değerleri/ilkeleri, stratejik amaçları belirlenir. Bu aşamanın sonunda misyon bildirgesi ile vizyon bildirgesi taslakları hazırlanır Böylece örgütün neyi, niçin planladığı konusunda tutarlı bir ortak görüş oluşmuş olur. Misyon ve vizyonun gerçekçi biçimde tanımlanması, onları gerçekleştirmeye yönelik eylemler konusunda da kolaylık sağlayacaktır. Stratejik amaçlar ise kuruluşun, misyonuyla uyumlu olan vizyonunu gerçekleştirmedeki önceliklerini ortaya koyar.

Stratejik planlama çalışmasının son aşamasında “oraya nasıl ulaşacağız?” sorusunun yanıtı aranır ve kuruluş için öngörülen geleceğe nasıl varılacağı ortaya konulur. Kuruluşun bir önceki aşamada belirlenen vizyon ve amaçlarına ulaşmak için izleyeceği yoldaki orta ve uzun vadeli hedefler ve bunlarla ilgili zaman planları belirlenir.

Başarım ölçümü için hedefler ölçülebilir olmalı, istenilen sonuç, hedef kitle ve yöre açıkça belirtilmelidir. Saptanmış hedeflere uygun etkinlik ve uygulamalar da bu aşamada belirlenir. Burada söz konusu olacak strateji, amaç ve hedefler doğrudan bazı kişilerin düşüncelerinden kaynaklanabilir ya da grup tartışmaları, karar alma süreçleri gibi teknikler kullanılarak belirlenebilir.

Önemli olan, sonunda yöneticilerin, çalışanların ve üyelerin kritik konularla ilgili olarak ne yapılacağı konusunda anlaşmaya varmalarıdır. Bir hayli zaman ve esneklik gerektiren bu aşamada yeni verilere ya da durum değerlendirme aşamasında varılan sonuçların gözden geçirilmesine, hatta misyon bildirgesinde değişikliğe gidilmesine gerek duyulabilir. Bu aşamanın çıktısı, örgütün genel stratejisini, uzun vadeli amaçlarını ve kritik konulara ilişkin hedeflerini ortaya koyan bir özet olacaktır.

Yanıt aranacak son soru “Yaptıklarımızı nasıl ölçer ve değerlendiririz?” sorusudur. Bu, aşama, başarımı (performansı) ölçme ve değerlendirme ölçüt ve yöntemlerinin ortaya konulduğu ve bir Başarım Programı’nın hazırlandığı aşamadır. Kuruluşun vizyonunu gerçekleştirme, yani öngörülen geleceğe doğru ilerleyişi sırasında ne ölçüde başarılı olduğunun sürekli olarak izlenmesi; iç ve dış koşullarda ortaya çıkan değişikliklere bağlı olarak, gerekiyorsa stratejik planın da düzeltmelere gitmesi bakımından da önem taşır.

Başarım ölçüt ve yöntemleri ile Başarım Programı’nın önemi de büyük ölçüde buradan kaynaklanır. Dört temel sorunun yanıtları bulunduktan sonra yazılı stratejik planın tamamlanması aşamasına gelinir. Daha önceki aşamalarda gerçekleştirilen çalışmaların sonuçları burada yazılı bir belgeye dönüştürülür. Hazırlanacak taslak plan karar vericilerin (örneğin yönetim kurulu) inceleme ve değerlendirmesine sunulur. Ayrıca üst düzey profesyonel yöneticilerle bu belgenin bir uygulama ya da eylem planına dönüştürülmesi konusu ele alınır.

Stratejik Planlama Ne İşe Yarar?

Planın kendisinden beklenen yönlendirme işlevini yerine getirmesi için, önceliklere ilişkin temel soruların yanıtlarını ayrıntılı bir biçimde ortaya koyması gerekir. Planlama çalışmasını çabuk bitirmek için bu aşamada ortaya çıkacak farklılık ve tartışmaların üstünün örtülmesi sakıncalı sonuçlar doğurur. Bu nedenle, ortaya çıkan tüm sorunlar giderilmeden ilerlenmemesi gerekir. Bu aşamanın çıktısı stratejik plan olacaktır.

Stratejik Planlama Şu İşleri Kapsar:

1-Tanımlayın: Kuruluşun vizyon ve misyonunu tanımlayın, amaçların önem ve öncelik sırasını belirleyin.

2- SWOT: Saptanmış hedefler temelinde, kuruluşun güçlü ve zayıf yanlarını, karşı karşıya olduğu fırsat ve tehditleri ortaya koyun.

3-Belirleyin: Saptanmış hedeflere ulaşmak için gerçekleştirilecek eylemleri ve süreçleri belirleyin.

4-Uygulayın: Üzerinde anlaşmaya varılmış süreçleri uygulayın.

5-Denetleyin: Faaliyetleriniz üzerinde tam denetimi sağlamak için, uygulamayı izleyin ve geribildirim elde edin.

Stratejik Plan Neleri İçermelidir?

"Stratejik plan neleri içermelidir?" sorusunu bu iki başlık altında sizler için açıklıyoruz.

-Taslak Hazırlama ve Gözden Geçirme Süreci 

-Stratejik Plan Formatı

1-Taslak Hazırlama ve Gözden Geçirme Süreci

Plan genellikle bir grup tarafından değil, bir iki kişi tarafından yazılmalıdır. Bu bir müdür, bir yönetim kurulu üyesi ya da bir danışman olabilir.

Önemli olan kimin yazdığı değil, ne yazıldığıdır. Planın alınan kararları belgelemesi, ortak bir vizyonu yansıtması ve uygulamadan sorumlu olacak kişilerin desteğine sahip olması gerekir. Bunun için, gözden geçirme ve onay süreci bu aşamanın en önemli bileşenidir. Plancılar daha işin başında, hazırlanacak taslağı kimin gözden geçirip görüş bildireceğini kararlaştırmalıdır.

Planlama komitesi üyeleri dışında, yönetim kurulunun bütün üyeleri ve çalışanların hepsi bu sürece katılmalı mıdır? İlke olarak, planlama komitesi üyeleri yanında yönetim kurulunun bütün üyeleri ve çalışanlar, üyeler, gönüllüler gibi planın uygulanmasına katkıda bulunabilecek herkes onun hazırlanmasına bir biçimde katılmalıdır. Bunun gözden geçirme sürecine katılımı da içerip içermeyeceği kuruluşun koşullarına göre değerlendirilip kararlaştırılacak bir konudur.

Gözden geçirme sürecinin çok fazla uzamaması için, planlama komitesi gerçekçi bir zaman çizelgesi hazırlamalı, taslak metnin hangi düzeyde ele alınacağını belirlemeli, ilgili kişilere plan kopyalarını dağıtmalı ve geribildirimler için bir son tarih saptamalıdır. Bütün görüş ve öneriler alındıktan sonra, komite hangilerinin dikkate alınacağını kararlaştırmalı ve nihai stratejik planı onay için yönetim kuruluna sunmalıdır.

2-Stratejik Plan Formatı

Stratejik plan bir örgütün neden var olduğunu; neyi amaçladığını, hedeflerini ve buna nasıl ulaşacağını yaklaşık on sayfa içinde özetleyen bir metindir. Örgütün en önemli düşüncelerini, ele aldığı konuları ve önceliklerini öğrenmek isteyenlere hitap eder. Örgütün yönetim kurulu üyeleri, çalışanları, gönüllüleri, hedef grupları, fon sağlayıcılar, basın-yayın kuruluşları ve genel olarak toplum bu muhataplar arasında yer alır.

Belgenin kısa ve düzenli olması kullanılma ve yararlı olma şansını artıracak ve örgütün çalışmalarını yönlendirmeye yardımcı olacaktır. Her örgütün kendisine en uygun içerik ve biçimi saptaması gereklidir. Her durumda amaç örgütün geleceğe ilişkin planını en iyi biçimde ortaya koymak ve açıklamaktır. Belgenin biçimi de bu amaca hizmet etmelidir.

Stratejik Planda Yer Alması Gereken Unsurlar:

1-Durum Analizi (özet)

2-Katılımcılığın nasıl sağlanacağına ilişkin açıklama

3-Misyon, vizyon, temel değerler

4-En az bir amaç

5-Her amacın altına en az bir hedef

6-Hedef ölçülebilir şekilde ifade edilmemişse ölçüm kriterleri

7-Stratejiler

8-Tüm amaç ve hedefleri içeren beş yıllık tahmin maliyet tablosu

Stratejik Planlamayı Diğer Planlardan Farklı Kılan Özellikler Nelerdir?

Stratejik planlama, örgütsel ve toplumsal planlama türlerinden birçok yönden farklılıklar içermektedir. Benzer yönlerinin çokluğundan dolayı stratejik planlama çoğu zaman uzun vadeli örgütsel planlama ile eş anlamlı olarak kullanılmaktadır.

Stratejik Planlamayı Örgütsel Planlamadan Ayıran Temel Noktalar:

Her ikisi de örgüt üzerine yoğunlaşıp performansı arttırmak için çareler arasa da, stratejik planlama meselelerin tanımı ve çözümü üzerine yoğunlaşır. Oysa örgütsel planlama özel amaçlarla, hedefler üzerine yoğunlaşıp bunların cari bütçe ve çalışma programlarına çevrilmesine çalışır.

Stratejik planlama iç ve dış çevre değerlendirmesi üzerinde daha yoğun durur. Uzun vadeli plancılar mevcut trendlerin gelecekte de devam edeceğini varsayarken, stratejik planlama, politik şartlara daha uygundur.

Stratejik planlamacılar örgütün ideal bir vizyonu (başarı vizyonu) ve bunun nasıl başarılacağı konusunda daha isteklidirler. Stratejik planlama örgütsel planlamadan daha eylem odaklı, tutarlı, uygulanabilir ve geleceği öngörmede daha başarılıdır. Bunun nedeni stratejik planlamacılar genellikle muhtemel bir gelecek vade üzerinde yoğunlaşıp mevcut karar ve eylemlerinin etkilerini bu vadeyle ilişkili olarak ele alırlar. Oysa uzun vadeli örgütsel planlamacılar, genelde istedikleri bir gelecek tasarlayıp karar ve eylemlerini bu geleceğe uyacak şekilde belirlerler.

Özetle; stratejik planlama, meselelerin tanımı ve çözümü üzerinde daha yoğun durur; iç ve dış çevre değerlendirmesini daha sistematik ve daha detaylı yapıp durumsallık yaklaşımında olduğu gibi değişik şartlara adapte olabilecek şekilde belli bir esneklik içerir. Ayrıca stratejik planlama daha eylem odaklı olup geliştirdiği başarı vizyonuyla örgütün geleceğe daha emin adımlarla yürümesini sağlar. Benzer şekilde toplumsal ya da merkezi planlamayla karşılaştırıldığı zaman stratejik planlamanın birtakım üstünlükleri olduğu görülmektedir.

Stratejik Planlamayı Üstün Kılan Noktalar:

Bu tür planlar topluluklar üzerine yoğunlaşıp ülke çapında kalkınma planları ya da şehir ve bölgeler için toprak kullanımı vb. meselelerle uğraşırken, stratejik planlama tipik olarak örgütler üzerine yoğunlaşır. Ancak bu, stratejik planlamanın topluluklar için yapılamayacağı anlamına gelmez.

Örneğin; Kaufman ve Jacobs’ a göre, topluluklar adına yapılan stratejik planlar göstermiştir ki, stratejik planlama daha eylem odaklı, daha geniş katılımcı, topluluğun güçlü ve zayıf noktalarını anlamada daha empatik olup, aynı zamanda karşılaşacağı fırsat ve tehditlerle topluluk içi rekabetçi davranışlara daha duyarlıdır.

Geniş kapsamlı topluluk planları yasal ve politik gereklilikleri karşılamaya yönelik olup, genellikle yasal olarak düzenlenmiş süreç ve içeriklere göre formüle edilirler. Ancak, bu tür planların tipik katılığı politik süreçle çakışabilir. Böylece kamu yöneticileri karmaşık karar problemleriyle uğraşabilmek için daha esnek bir ortama ihtiyaç duyarlar. Stratejik planlar ise nadiren yasal statüdedirler, yasal gereklilik ve katı politik yargılarla gerçek karar ve eylemler arasında bir köprü oluştururlar.

Her ne kadar yaygın topluluk planları geniş bir vizyon unsuru içerse de böyle bir vizyon ile stratejik planlamaya rehberlik oluşturan vizyon arasında büyük farklılıklar vardır. Stratejik planlamaya rehber oluşturan vizyonlar genellikle eylemciler, eylem mahalleri ya da odakları içerirler. Toplumsal plan ise genellikle eylem ve eylem yerler içerir; fakat, eylemcileri göz ardı eder ve böylece ilgisiz kalırlar.

Toplumsal planlar genellikle gündemini hükümetin mevcut rollerinden birkaçıyla sınırlı tutarlar. Bu yüzden bu tür planlar kilit karar alıcılar için stratejik planlamaya nazaran daha az kullanışlıdırlar. Çünkü, stratejik planlama nerede, nasıl ve niçin davranacağına karar vermeden önce hükümetin bütün gerçek ve potansiyel rollerini benimser. Ayrıca stratejik planlama hükümetin kilit karar organlarınca da kullanılmaktadır. Çünkü, kamu sektöründeki hızlı değişim yöneticileri stratejik düşünmeye zorlamaktadır

Stratejik Planlamayı Diğer Planlama Türlerinden Ayıran En Önemli Özellikler:

Stratejik planlamayı diğer planlama türlerinden ayıran en önemli özellikleri sizin için üç ana başlıkta ele alarak kısaca özetleyeceğiz.

1-Zaman: Stratejik planlar diğer planlara nazaran oldukça uzun bir zaman periyodunu kapsayıp, diğer tüm uzun vadeli planlara yol gösterirler. Stratejik planlar örgütün uzun vadede genel olarak ne yönde ve ne biçimde gelişeceğini belirtirler.

2-Verilerin sayısı ve niteliği: Stratejik planlar tüm işletme organizasyonunun optimizasyonu ile ilgili olduklarından, diğer planlara nazaran daha fazla sayıda ve daha karmaşık nitelikte veriler içerirler.

3- Organizasyon düzeyi: Stratejik planlama ile diğer planlar arasındaki diğer bir fark da söz konusu olan bu planların hangi kademeler tarafından yapıldığıdır. Stratejik planlamada işletmenin gelecekteki yönü ile ilgili kararlar alındığından ve büyük sorumluluk gerektirdiğinden, stratejik kararlar tepe yönetim tarafından alınır.

Görüldüğü gibi, klasik planlama türlerinin yetersizlikleri hızla değişen dünyamızda gittikçe artan karmaşık sorunlar karşısında örgütler için stratejik planlamayı zorunlu bir hale getirmiştir.

WhatsApp
İletişim